Scenariusz ten przedstawiłam jako zajęcia otwarte dla nauczycieli, rodziców oraz uczniów a następnie na konferencji omówiliśmy zalety i wady tego pomysłu.
Na przygotowanie scenariusza klasa otrzymała dwa tygodnie (ponieważ jest to lekcja, która prowadzona jest metodą projektu i wymagała dużego zaangażowania oraz zainteresowania zarówno ze strony nauczyciela jak i samych uczniów).
 
Elementy oceniania kształtującego w scenariuszu:
  • cele lekcji
  • "Nacobezu"
  • pytanie kluczowe
  • techniki zadawania pytań
  • ocena koleżeńska
  • informacja zwrotna
  • techniki samooceny
  • Korzyści płynące z realizacji takiego scenariusza:
  • praca zespołowa
  • wzbogacenia warsztatu pracy
  • umiejętność dzielenia się wiedzą
  • umiejętność stosowania oceny koleżeńskiej
  • umiejętność stosowania samooceny
  • zwiększenie elektów swojej pracy
  • kształcenie odpowiedzialności za uczenie się wśród uczniów

Trudności, jakie może mieć nauczyciel realizujący taki scenariusz:

  • Tego typu scenariusz wymaga od nauczyciela dużego zaangażowania, poświęcenia oraz czasu. Jednak patrząc z perspektywy czasu musze przyznać że takie zaangażowanie oraz wspólna praca z uczniami przynosi niesamowite rezultaty oraz zadowolenie i satysfakcję.

1. Temat lekcji: Wycieczka w góry - przygotowanie się do wycieczki od A do Z.

2. Ilość godzin na realizację (zaprezentowanie) tematu: 1
 
3. Klasa: III gimazjum
 
4. Literatura i źródła:
 
A) Literatura:
  • Program Nauczania - "Matematyka z plusem" Gimnazjum GWO
  • Podręcznik "Matematyka z plusem" kl. III
  • Poradnik Medyczny "Matematyka z Plusem" kl. III
  • Podręcznik do fizyki kl. I
  • Podręcznik go geografii
  • Encyklopedia Matematyczna
  • Atlas Samochodowy Polski
  • Atlas Geograficzny
  • Mapa Polski  
  • Internet
  • Biura Podróży - oferty przewozowe oraz przewoźników
  • Filar - ubezpieczenia
  • Biblioteka - przewodniki

5. Realizowany standard edukacyjny:

  • S I/1 – czytanie ze zrozumieniem.
  • S I/2 – wykonywanie obliczeń w różnych sytuacjach praktycznych.
  • S II/1 – odczytywanie informacji przedstawionych w różnych formach.
  • S II/2 – operowanie informacjami.
  • S IV/1 – stosowanie technik i twórczego rozwiązywania problemów.
  • S IV/2 – analizowanie sytuacji problemowej.

6. Kształcenie umiejętności kluczowych, takich jak:

  • Skuteczne komunikowanie się
  • Organizowanie i planowanie
  • Efektywne współdziałanie
  • Rozwiązywanie problemów w twórczy sposób
  • Gospodarowanie czasem
  • Ocenianie własnego uczenia się

7. Realizowana ścieżka edukacyjna:

edukacja filozoficzna, czytelniczo - medialna i prozdrowotna
  • Badanie różnych cen i możliwości ofert.
  • Kalkulacja „cen”, planowanie i prezentacja.
  • Wyszukiwanie w dostępnych źródłach danych potrzebnych do rachunkowego przedstawienia wycieczki.
  • Analiza treści zadań, badanie rozwiązań.
  • Stworzenie prezentacji multimedialnej.
  • Przestrzeganie zasad bezpiecz4eństwa w szkole, na wycieczce.
  • Aktywność ruchowa na świeżym powietrzu.

8. Cele lekcji w języku ucznia:

  • Poznam możliwościami zastosowania matematyki w życiu codziennym – wspólnie przygotowujemy się do wycieczki
  • Poprawnie sformułuję wnioski
  • Utrwalę podstawowe działania matematyczne oraz zastosuję odpowiednie wzory z fizyki w praktyce
  • Wykonam działania w celu pozyskania potrzebnych informacji (źródła: Internet, biura podróży, mapy, przewodniki, książki)
  • Wykorzystam komputer do prezentacji
  • Poprawnie zanalizuję zadania dla mojej grupy
  • Zwrócę uwagę na zasady pracy w grupie, dyscyplinę i aktywny udział w lekcji
  • Utrwalę pracę za pomocą metody projektu

Cel końcowy:

  • Wspólnie przedstawimy szczegółowy plan wycieczki oraz prezentację multimedialną.

"Nacobezu":

  • Wskażę i zastosuję zasady pracy w grupie
  • Przedstawię pojęcie prędkości, drogi i czasu
  • Podam wzór na prędkość oraz na prędkość średnią
  • Wykonam podstawowe działania matematyczne
  • Obliczę podatek VAT
  • Zastosuję zasadę przekształcania wzorów oraz zasady skali (zamiana odległości na mapie na odległość w terenie i odwrotnie)
  • Obliczę czas przejazdu autokaru, prędkość
  • Współpraca z innymi

Środki dydaktyczne:

  • Arkusze brystolu
  • Kolorowe pisaki
  • Instrukcja dla każdej grupy
  • Plakietki dla kapitana grupy
  • Zestawy zadań dla grup
  • Mapa
  • Zeszyt
  • Książki
  • Komputer
  • Ankieta
  • Karta do samooceny
  • Rzutnik
  • Tablica
  • Magnesy
  • Oferty biur
  • Dokumentacja na wycieczkę

Metody i formy pracy:

  • Problemowo-aktywizujące
  • Pogadanka
  • Praca zespołowa
  • Praca metodą projektu
  • Praca indywidualna
Przebieg zajęć:
 
Wprowadzenie przed lekcją:
 
Na miesiąc przed zaplanowaną prezentacją klasę podzieliłam na 5 grup, spośród przygotowanych zadań każda grupa wybrała jedno do wykonania.
Grupy wybrał kapitana oraz nazwę swojej grupy. Mieli również przygotować krótką charakterystykę swojego zadania.
Zadaniem każdej grupy było zebranie informacji na temat organizowanej wycieczki klasowej. Wspólnie zdecydowaliśmy, że będzie to wycieczka w góry – WAPIENNICA – BŁATNIA – KLIMCZOK – SZYNDZIELNIA.
Wycieczka jednodniowa, sami organizujemy przejazd, przewodnika i wybieramy trasę wycieczki.
Każda grupa musi wykonać kolejne zadanie, aby powstał cały plan wycieczki (metoda – PUZZLE).
 
 
GRUPA I – DROGOWCY
zadanie do wykonania:
Wyznaczenie trasy przejazdu autokaru do Wapiennicy, podanie dł. Kilometrów oraz miast ,przez które pojedziemy.
Przygotowanie zdania z matematyki dla grup do wykonania.
 
"Nacobezu":
  • Wyznaczę trasę
  • Podam długość trasy
  • Podam miast przez które będziemy przejeżdżać
  • Zaprezentuję zadanie
  • Estetyka wykonania pracy

GRUPA II – OFERTY

zadanie do wykonania:
Zebranie danych dotyczących cen przewozów oraz wybór najtańszego przewodnika górskiego.
 
"Nacobezu":
  • Wyszukam danych o firmach przewoźniczych (co najmniej 2)
  • Wybiorę ofertę przewodnika górskiego
  • Porównam oferty przewodników (co najmniej 2)
  • Podam najbardziej atrakcyjna ofertę przewozu
  • Zaprezentuję zadanie
  • Estetyka wykonania pracy

GRUPA III – DEPTACZE GÓRSKIE

zadanie do wykonania:
Wybranie i przekonanie klasy do najlepszej trasy górskiej (pokazanie szczytów, widoków, okolic, zdjęć).
 
"Nacobezu":
  • Wybiorę najbardziej atrakcyjna trasę
  • Pokażę zabytki oraz atrakcję na tej trasie
  • Przedstawię zdjęcia, slajdy
  • Zaprezentuję zadanie
  • Przekonam klasę do wybrania szlaku
  • Estetyka wykonania pracy

GRUPA IV – KALKULATORKI

zadniae do wykonania:
Rozlicznie wycieczki (zebranie kosztów całej wycieczki, przeliczenie kosztów na 1 osobę, ułożenie planu wycieczki).
 
"Nacobezu":
  • Zbiorę koszty wycieczki
  • Podam koszty wycieczki w przeliczeniu na 1 osobę
  • Podam ułożony plan wycieczki
  • Zaprezentuję zadanie
  • Przedstawię szczegłowe rozliczenie wycieczki
  • Estetyka wykonania pracy

GRUPA V– KOMPUTERKI

zadanie do wykonania:
Przygotowanie prezentacji multimedialnej.
 
"Nacobezu":
  • W przedstawionych materiałów wykonam prezentację
  • Zaprezentuję zadanie
  • Estetyka wykonania pracy

Plan lekcji:

  • Czynności administracyjno –porządkowe
  • Wprowadzenie do tematu lekcji
  • Realizacja materiału
  • Podsumowanie lekcji
  • Zadanie domowe
  • Pożegnanie

Przebieg zajęć:

KROK 1 – WPROWADZENIE DO TAMATU LEKCJI
 
Na zajęciach chcemy pokazać w jaki sposób wspólnie przygotowywaliśmy się do zorganizowania wycieczki klasowej w góry. Celem zajęć będzie przedstawienie efektów naszych starań i pracy.
Na lekcji będziemy rozwiązywać zadania matematyczne, które będą pomocne w zorganizowaniu tej wyprawy, a przy okazji utrwalą wiadomości i umiejętności z matematyki, fizyki oraz geografii. Pokażemy praktyczne wykorzystanie tych wiadomości w życiu codziennym. Utrwalimy czytanie ze zrozumieniem, selekcjonowanie i zbieranie informacji oraz posługiwanie się programami informatycznymi. Wskażemy ścieżki edukacyjne
 
Następuje prezentacja każdej grupy.
GRUPA I – DROGOWCY.
GRUPA II – OFERTY.
GRUPA III – DEPTACZE GÓRSKIE
GRUPA IV – KALKULATORKI
GRUPA V– KOMPUTERKI
 
Liderzy przedstawiają wyniki prac w grupach (informacja zwrotna – grupa 1-grupa 2; grupa 2-grupa 3;Grupa 3-grupa 4; grupa 4 – grupa 5; grupa 5- grupa 1).
Po wspólnym ustaleniu, że wycieczka odbędzie się w góry do Wapienicy – Błatni – Klimczok – Szyndzielni.
 
KROK 2 – TRASA PRZEJAZDU
 
Grupa I Drogowców przystępuje do zaprezentowania trasy przejazdu autokaru. Prezentuje trasę na mapie, podaje długość trasy. Ważne informacje zapisujemy na tablicy.
 
Materiał do wykorzystania:  Mapa trasy.
 
KROK 3 – OBLICZENIE CZASU PRZEJAZDU, ŚREDNIEJ PRĘDKOŚCI
 
Każda grupa ma do rozwiązania zadanie tekstowe (obliczenia z poszczególnych grup stworzą całe rozwiązanie). Efekty swojej pracy przedstawią na tablicy. Korelacja miedzyprzedmiotowa – fizyka. (Utrwalenie podstawowego wzoru na prędkość oraz przekształcanie wzorów.)
 
Materiał do wykorzystania: Zadanie rachunkowe.
 
 
ZADANIE 1.
Praca w grupie
Trasa przejazdu autokarem została podzielona na trzy części:
a) Jastrzębie Zdrój – Pszczyna
b) Pszczyna – Czechowice Dziedzice
c) Czechowice Dziedzice – Wapienice.
Wykonaj obliczenia i odpowiedz na poniższe pytania:
 
GRUPA 1) Z Jastrzębia do Pszczyny autokar jechał ze średnią prędkością 52 km/h, zaś czas przejazdu wyniósł 27 minut. Oblicz długość drogi, jaką w tym czasie przejechał autobus. (wynik podaj w przybliżeniu do 1 km).
GRUPA 2) Z Pszczyny do Czechowic autobus przejechał 9 km w ciągu 11 minut. Z jaką średnią prędkością jechał autobus na tym odcinku?
GRUPA 3) Z Czechowic do Bielska jest 17 km, jak długo przejedzie tę trasę autobus, który jedzie ze średnia prędkością 47 km/h?
GRUPA 4)Oblicz średnią prędkość autobusu na trasie.
GRUPA 5) Oblicz ile czasu potrzebuje autokar na przejechanie trasy.
 
KROK 4 – OFERTY
 
Grupa II Oferty miała zapoznać się z różnymi ofertami przewoźników , wybrać najlepszą ofertę i przedstawić ją klasie. Grupa miała również zapoznać się z ofertami przewodników górskich i wybrać najtańszą. Mieli również podpisać umowy z firmami na określone usługi.
Uczniowie prezentują swoje zadanie. Ważne informacje zapisujemy na tablicy.
 
Materiał do wykorzystania: Oferty
 
OFERTA PRZEWOŹNIKA
BIURO
 
CENA
 
ORBIS
 
3,50 ZŁ ZA 1 KM +4 ZŁ ZA 1 h POSTOJU
 
OLA- TRAWEL
 
100 ZŁ +2,50 ZŁ ZA 1 KM + 2 ZŁ ZA 1 h POSTOJU
 
MK TRAMPING
 
120 ZŁ ZA 50 KM +10 ZŁ ZA 1 h POSTOJU
 
 
 
OFERTA PRZEWODNIKA
BIURO
 
CENA
 
PTTK
 
100 ZŁ (DZIEŃ)
 
MK TRAMPING
 
180 ZŁ (DZIEŃ)
 
 
 
OBLICZENIA••OFERTA – MK TRAMPING
120 zł za 50km; 10zł za 1h postoju
120zł * 2 = 240zł + 3,30 (za 4 km) = 243,3 zł – trasa
10zł * 7h = 70 zł – postój
243,3zł + 70zł = 313,3zł – w sumie – NAJTAŃSZA.
 
WZÓR UMOWY
Jastrzębie Zdrój, dnia ..............................
UMOWA NR............/...........
 
Zawarta między ........................................................................... a Biurem PTTK oddział w Jastrzębiu Zdroju na usługę przewodnika górskiego w dniu ......................................
na cały dzień w cenie ...........zł.
 
Usługa jest płatna z góry.
............................................... ..............................................................
podpis zleceniodawcy podpis zleceniobiorcy
 
 
Jastrzębie Zdrój, dnia ..............................
 
 
UMOWA NR............/...........
 
Zawarta między ........................................................................... a MK TRAMPING w Jastrzębiu Zdroju na wynajęcie autokaru w dniu ......................................na wycieczkę szkolną do Wapiennicy w cenie ...................................................................
Trasa wycieczki liczy łącznie ...........km + ........ godz. postoju.
Cena usługi:............................................................
 
Usługa jest płatna z góry.
 
 
............................................... ..............................................................
podpis zleceniodawcy podpis zleceniobiorcy
 
 
KROK 5 – TRASA WCIECZKI GÓRSKIEJ
 
Grupa III – deptacze górskie miała za zadanie wybranie trasy wycieczki górskiej, zmierzenie długości całej trasy oraz zaplanowanie odpoczynku i trzech postojów. Mają nam zaprezentować ciekawostki na tym szlaku oraz ciekawe zdjęcia.
Prezentują swoje pomysły przy tablicy.
 
Materiał do wykorzystania: Trasa wycieczki.
 
Wycieczkę rozpoczynamy na dużym parkingu w Wapienicy.
 
KROK 6 – ROZLICZENIE WYCIECZKI
 
Grupa IV – kalkulatorki miała za zadanie zebrać wszystkie potrzebne informacje cenowe i obliczyć sumę kosztów całej wycieczki oraz kosztów na 1 osobę. Grupa miała również zaprezentować plan całej wycieczki. ( na końcu zajęć).
 
Materiał do wykorzystania: Rozliczenie.
 
Proponowane rozliczenie.
•Ubezpieczenie całej klasy
•22 * 1,50 = 33zł
••Jedzenie dla całej klasy
•22 * 4 = 80zł
••Przewodnik
•100zł
••Przewoźnik
•313,30
••Całość wycieczki
•88 + 33 + 100 + 313,30 = 534,30zł
••Koszt wycieczki na 1 osobę
•534,30zł 22 = 24,30 zł
 
KROK 7– DOKUMENTACJA
 
Każda grupa miała za zadanie wypełnić część dokumentacji na wycieczkę oraz zapoznać się z instrukcja bezpieczeństwa.
 
Materiał do wykorzystania: dokumenty
  • Lista uczestników
  • Karta wycieczki
  • Harmonogram
  • Oświadczenia
  • Instrukcja bezpieczeństwa

Karta wycieczki:

Cel i założenia programowe wycieczki (imprezy):
Trasa wycieczki (imprezy):
Termin ..................................................... ilość dni ............... klasa/grupa ...........................
Liczba uczestników .............................................................................................................
Kierownik (imię i nazwisko) ..................................................................................................
Liczba opiekunów ................................................................................................................
Środek lokomocji .................................................................................................................
Oświadczenie
Zobowiązuję się do przestrzegania przepisów dotyczących zasad bezpieczeństwa na wycieczkach
i imprezach dla dzieci i młodzieży.
 
Opiekunowie wycieczki (imprezy)
(imiona i nazwiska oraz podpisy)              Kierownik wycieczki (imprezy)
.....................................................
.....................................................
.....................................................                    .....................................................
                                                                         (podpis)
 
Harmonogram wycieczki (imprezy):
 
Data i godz. wyjazdu
 
Ilość km
 
Miejscowość   
 
Program   
 
Adres punktu noclegowego
 
i żywieniowego
         
 
 
Adnotacje organu prowadzącego lub
 
sprawującego nadzór pedagogiczny
Zatwierdzam
 
.....................................................
(pieczęć i podpis dyrektora szkoły)
 
 
 
Oświadczenie.
Jastrzębie Zdrój, dnia 9.06.2006.
 
Wyrażam zgodę na wyjazd mojego dziecka ...............................................................................
na wycieczkę klasową do Wapiennicy w dniu 12.06.2006 r.
Zostałam/-em poinformowana/-y, że wycieczka będzie trwała od godz. 8.00 do ok. godz. 18.00.
Początek i koniec wycieczki odbędzie się pod szkołą.
Jednocześnie wyrażam zgodę na udzielenie wszelkiej niezbędnej pomocy medycznej ratującej zdrowie i życie mojego dziecka.
 
Koszt wycieczki ok. 25 zł. (w tym ciepły posiłek).
 
Podpis rodzica: ...................................................
Zapoznanie się z instrukcją bezpieczeństwa
 
 
Czynności przed rozpoczęciem podróży:
  • Sprawdzić obecność wyjeżdżających według listy
  • Upewnić się, czy uczestnicy posiadają ważne dokumenty
  • W razie wątpliwości co do stanu technicznego autokaru i stanu trzeźwości kierowców, wezwać Policję
 
Czynności w trakcie podróży:
1. W czasie jazdy zabrania się:
  • Przemieszczania się po autokarze
  • Blokowania zamków, otwierania drzwi
  • Wyrzucania jakichkolwiek przedmiotów z pojazdu

2. Podczas jazdy trwającej kilka godzin zarządzić jedną przerwę (20-30min)

3. Po każdym zakończonym postoju sprawdzić obecność
 
Czynności po zakończeniu podróży:
1. Dopilnować, czy zostały zabrane bagaże i rzeczy osobiste uczestników.
 
 
Postępowanie w przypadku awarii, pożaru, wypadku lub innych zagrożeń:
1. W przypadku awarii pojazdu, kolizji, pożaru, ewakuować uczestników wycieczki w bezpieczne miejsce
2. W razie pomocy udzielić pierwszej pomocy przedlekarskiej.
 
KROK 8 – SZCZEGŁOWY PLAN WYCIECZKI
 
Grupa IV kalkulatorki miały również za zadanie przedstawić klasie szczegółowy plan wycieczki. Zaprezentują swoją pracę przy tablicy.
Materiał do wykorzystania: Pan wycieczki:
  • Zbiórka pod szkołą 7:30
  • Wyjazd 8:00
  • Trasa autokaru 52km/h
  • Średnia prędkość 49km/h
  • Czas przejazdu 1h 3 min
  • Przyjazd na miejsce 9:03
  • Szlak – WAPIENNICA – BŁATNIA – KLIMCZOK – SZYNDZIELNIA
  • Długość całej trasy 7h
  • Koszt całej wycieczki: 534,30 ZŁ
  • Koszt wycieczki na 1 osobę: 24,30 ZŁ
  • Dokumentacja
 
KROK 9– PREZENTACJA MULTIMEDIALNA
 
Grupa V – komputerki mają za zadanie przygotować z lekcji prezentację multimedialną. Pod koniec zajęć zaprezentują ją wszystkim.
 
Ocena koleżeńska
Nauczyciel wyświetla na rzutniku schemat informacji zwrotnej, według którego grupy oceniają pracę innych.
 
Schemat oceniania:
  • Czy grupa wykonała swoje zadanie poprawnie
  • Co muszą jeszcze poprawić
  • W jaki sposób powinni popracować nad problemem
  • Czy prezentacja była poprawna
  • Czy pamiętali o zasadach pracy w grupie

Samoocena:

Nauczyciel prosi o narysowanie w zeszycie odpowiedniego koloru (sygnalizacja świetlna) podsumowując lekcję.
 
KROK 10 – POŻEGNANIE
 
Na koniec podsumowanie zajęć, wypełnienie ankiet i wprowadzenie autobusu. Ocena pracy uczniów.
 
autorka: Agnieszka Kałuża, Gimnazjum nr 8 w Jastrzębiu Zdroju