1. Usytuowanie problematyki omawianej na zajęciach w podstawie programowej:
  • przedmiotu język polski:
  • I.1.1 – odbiera komunikaty mówione,
  • I.1.3 – porządkuje informacje w zależności od ich funkcji w przekazie,
  • I.1.7 – rozpoznaje intencje wypowiedzi ( aprobatę, dezaprobatę, negację, prowokację ),
  • II.1.2 – rozpoznaje problematykę utworu
  • II.1.5 – omawia funkcję elementów konstrukcyjnych utworu ( tytułu ),
  • II.2.11 – uwzględnia w analizie specyfikę tekstów kultury przynależnych

    do następujących rodzajów sztuki: literatura, sztuki plastyczne,
  • II.3.1  – przedstawia propozycję odczytania konkretnego tekstu kultury i ją uzasadnia,
  • II.3.2 – uwzględnia w interpretacji potrzebne konteksty,
  • II.4.2 – omawia na podstawie poznanych dzieł literackich i innych tekstów kultury podstawowe, ponadczasowe zagadnienia egzystencjalne, na przykład: poczucie wspólnoty, cierpienie, lęk, śmierć, nadzieja, samotność; dostrzega i poddaje refleksji uniwersalne wartości humanistyczne;
  • II.4.3 – dostrzega zróżnicowanie postaw społecznych, obyczajowych i w ich kontekście kształtuje swoją tożsamość;
  • III.1.5 – uczestniczy w dyskusji, uzasadnia własne zdanie, przyjmuje poglądy innych lub z nimi polemizuje;
  • III.1.7 – stosuje zasady etykiety językowej;
  • części wstępnej podstawy programowej dla szkoły podstawowej, w tym przypisanie zadań ogólnych szkoły oraz kształconych kompetencji kluczowych:
  • czytanie – umiejętność rozumienia, wykorzystywania i refleksyjnego przetwarzania tekstów, w tym tekstów kultury, prowadząca do osiągnięcia własnych celów, rozwoju osobowego oraz aktywnego uczestnictwa w życiu społeczeństwa
  • umiejętność komunikowania się w języku ojczystym, zarówno w mowie, jak

    i w piśmie,
  • kształcenie umiejętności posługiwania się językiem polskim,
  • umiejętność współpracy w małej grupie – w parze,
  • umiejętność wyszukiwania, selekcjonowania i krytycznej analizy informacji;
  • wskazanie wykorzystanych zalecanych warunków i sposobów realizacji umiejętności określonych w podstawie programowej:
  • wychowanie kompetentnego, świadomego odbiorcy kultury,
  • wprowadzanie zarówno w tradycję, jak i w kulturę XXI wieku,
  • uwrażliwienie ucznia na uniwersalne wartości,
  • zaznajamianie ucznia za pośrednictwem tekstów kultury z różnymi postawami moralnymi i skłanianie do refleksji nad konsekwencjami dokonywanych wyborów,
  • wspomaganie rozwoju umiejętności sprawnego posługiwania się językiem polskim,
  • kształtowanie samodzielności w docieraniu do informacji, krytycznego podejścia do nich, umiejętności ich selekcjonowania
  • wykorzystanie naturalnej gotowości uczniów do współpracy.

 

  1. Uzasadnienie celowości realizacji tematu: świadomość znaczenia wartości ogólnoludzkich, ponadczasowych postaw i właściwych wyborów moralnych to czynniki niezbędne w kształtowaniu tożsamości i osobowości uczniów.

 

  1. Powiązanie z wcześniejszą wiedzą, doświadczeniami i / lub umiejętnościami uczniów oraz z zagadnieniami poruszanymi na innych przedmiotach / zajęciach:
  • uczniowie znają pojęcia: fraszka, pointa, komizm, dialog, bohater, wydarzenia, sytuacje, utwór liryczny, utwór wierszowany,
  • uczniowie zetknęli się wcześniej z różnymi tekstami kultury, w tym z tekstami literackimi i plakatami,
  • potrafią nazywać odczucia, które budzą w nich dzieła,
  • rozpoznają intencje wypowiedzi,
  • rozumieją znaczenie wartości w życiu człowieka,
  • wskazują różne formy spędzania czasu wolnego.

 

  1. Cele zajęć dla nauczyciela. Uczeń:
  • wskazuje wartościowe formy spędzania czasu wolnego,
  • nazywa odczucia, jakie budzi w nim dzieło,
  • utrwala cechy fraszki jako gatunku literackiego,
  • określa temat utworu,
  • wskazuje i charakteryzuje bohaterów tekstu,
  • rozpoznaje komizm sytuacji przedstawionej w wierszu,
  • rozpoznaje i nazywa wartości wpisane w teksty kultury.

CEL LEKCJI: NA DZISIEJSZEJ LEKCJI, PRACUJĄC INDYWIDUALNIE I W PARZE, POZNASZ FRASZKĘ JANA KOCHANOWSKIEGO „O DOKTORZE HISZPANIE” I ZASTANOWISZ SIĘ, JAK ŻYĆ, ABY BYĆ SZCZĘŚLIWYM.

 

 

Kryteria wymagań:

  • podasz 3 różne znaczenia pojęcia „fraszka”,
  • określisz temat wiersza,
  • wskażesz jego bohaterów,
  • określisz sytuację przedstawioną w utworze, to znaczy zdarzenia i ich okoliczności,
  • zaprezentujesz 2 różne postawy poety wobec problemów przedstawionych w wierszu,
  • sformułujesz co najmniej 3 zasady, którymi należy kierować się w życiu, aby być szczęśliwym.

 

  1. Propozycja pytania kluczowego: jak rozumiesz sformułowanie „wartościowe formy spędzania czasu wolnego”? Co to dla Ciebie / dla Was oznacza?

 

  1. Formy pracy: zbiorowa, indywidualna, praca w parach i w małych grupach.

 

  1. Metody pracy: praktyczna – zadań, ćwiczeń do wykonania, dyskusja, waloryzacyjne.
  2. Środki dydaktyczne: tekst literacki, plakaty, karty pracy dla uczniów, plansze z celami

    i kryteriami wymagań.

 

  1. Przebieg zajęć.

 

9.1 powitanie uczniów oraz gości, przedstawienie się prowadzącego oraz okoliczności

        spotkania;

 

9.2 wprowadzenie:

  •  zadanie pytania kluczowego: Jak rozumiesz sformułowanie „wartościowe formy spędzania czasu wolnego”? Co to dla Ciebie / dla Was  oznacza?; ustalenie odpowiedzi w parach, zapis na tablicy w formie słoneczka skojarzeń;
  • zapowiedź, zapisanie tematu i wyjaśnienie „zagadek”, które kryje temat lekcji,
  • pokazanie celu lekcji – plansza,
  • rozdanie kart pracy i omówienie sposobu pracy oraz kryteriów wymagań – wywieszenie planszy z kryteriami na tablicy;

 

9.3 realizacja tematu:

  • ekspozycja wokalna tekstu – głośne czytanie nauczyciela – zamknięte podręczniki,
  • nazwanie odczuć, swobodnych refleksji, jakie budzi dzieło,
  • ponowna indywidualna ukierunkowana lektura tekstu, w tym wyjaśnianie „starych”, niezrozumiałych sformułowań ( archaizmów ) oraz zastanawianie się, o czym jest wiersz,
  • wykonanie zadań od 1 - 7  zawartych w karcie pracy nr 1,
  • oglądanie plakatów s. 244 podręcznik:
  •  co łączy przedstawione dzieła plastyczne z fraszką Jana Kochanowskiego

    „O doktorze Hiszpanie”?,
  • jakie wrażenie wywarły przedstawione plakaty? Jakie wzbudziły uczucia?
  • do kogo są skierowane te teksty?
  • jakie jest ich przesłanie? – zapis zawartych w nich wskazań obok plakatów – praca

    w zespołach  trzyosobowych - czteroosobowych.
  • prezentacja wyników pracy uczniów.

 

9.4. podsumowanie tej części lekcji:

  • rozwiązanie testu prawda – fałsz – karta pracy nr 2,
  • wzajemne sprawdzanie rozwiązań,
  • samoocena dotycząca stopnia spełnienia kryteriów,
  • refleksja uczniów: Na dzisiejszej lekcji …………………………………………..

 

9.5 podziękowanie za pracę i udział w lekcji, zakończenie zajęć.

 

Autor: Jolanta Misztal
nauczyciel języka polskiego, edukator, szkoleniowiec,
ekspert oświatowy, egzaminator